نگاه درست به ادبیات فارسی در کنکور { نوشته استاد ظاهری}
در این مقاله قصددارم از نگاهی متفاوت به تجریه و تحلیل درس مهم ادبیات فارسی در آزمون سراسری بپردازم . در ابتدا لازم است به این نکته اشاره کنم که تاثیر این در بر سایر دروس در کنکور بیشتر است و حتی در زندگی و فکر عادی ما انگار نشدنی است . کسانی که از درک و توان ادبی بیشتری برخوردار هستند مسلما درک مفاهیم ریاضی – فیزیک – شیمی و مسایل روزمره زندگی برای آنها ساده تر خواهدبود . اما بپردازیم به موضوع اصلی مورد بحث این مقاله.
به اعتقاد من که تا الان به بیش از 5000داوطلب کنکور ادبیات فارسی را آموزش داده ام ؛ چگونگی یادگیری و یاددهی درس ادبیات ؛ بسیار مهم است . چرا که محتوای ناموزون کتاب های درسی ؛ عدم درک صحیح برخی از دبیران از تدریس این درس ؛ اختصاص ندادن وقت مطالعه آزاد ادبی و ... عواملی هستند که نقش تعیین کننده ای در ایجاد نگرش منفی دانش آموز به این درس دارند. همه آموزه های ادبی ما در سال هایی که دانش آموز بودیم در قالب یک نوشته (انشاء – مقاله – شعر) در کلاس ارائه می شد و مورد ارزیابی قرار می گرفت اما متاسفانه چند سالی است که انشاء نوشتن و خلق نوشته ادبی یا مقاله به کلی از دوره دبیرستان و پیش دانشگاهی خذف شده است و سیستم آموزشی ما فقط به امتحان – کنکور- تست و نمره اهمیت می دهد که برگرفته از مطالب حفظی است نه خلاقیت.
دانش آموز با کوله باری از نادانسته ها و پرسش های بی پاسخ به دوره پیش دانشگاهی وارد و تازه با مشکلاتی روبه رو می شود خارج از قالب زمان و حوصله اش.
به همین دلیل هم می توان گفت که پیش دانشگاهی برای دبیر – دانش آموزو مشاور؛ سال بسیار سختی محسوب می شود. در واقع می توان آن را به ایستگاه آخری تشبیه کرد که علاوه بر جبران کاستی ها ؛باید مطالبی تازه آموخت تا بتوان به پرسش های کاملا حرفه ای و عمیق آزمون سراسری پاسخ داد و این سختی ها و فشارها همان عامل اصلی اضطراب و از بین بردن آرامش تحصیلی در دوره پیش دانشگاهی هستند که لازم است حساب شده و دقیق براین سختی ها و فشارها فایق آمد.
1: واژ ها کلید ورود به درس ادبیات هستند . واژه های سال دوم – سوم و پیش دانشگاهی را در چند صفحه جمع آوری کنید و به طور مرتب مطالعه کنید اگر همه واژه ها هم در ذهن شما جا نمی گیرد نگران نباشید ؛ برخی از آنها را همراه متن های درسی حفظ کنید.
2: برای درک معنی و مفهوم یک جمله یا بیت علاوه بر معنی واژه ها ؛ آشنایی و دانستن آرایه های ادبی نقش مهمی ایفا می کنند. با استفاده از منابع مختلف آرایه ها را قبل از مطالعه متن کتاب های درسی بیاموزید . به خصوص مجاز و استعاره ؛ تشبیه ؛ کنایه ؛پارادوکس ؛ ابهام و حس تعلیل را.
3: هر جمله ادبی یا بیت ؛ دارای یک روساخت و یک ژرف ساخت است به این صورت که واژه ها در ظاهر کنار هم قرار می گیرند تا جمله ای بسازند و معنایی القا کنند که این معنا و مفهوم در رابطه واژه ها نهفته است.
4: بهتر است در ابتدا واپه های کلیدی هر جمله را مشخص کنید سپس به کشف رابطه این واژه بپردازید. به عنوان مثال در مصراع { نفس بادصبا مسک فشان خواهد شد} باید بفهمیم چرا گوینده از {نفس – باد صبا و مشک } استفاده کرده است . در واقع باید فهمید که شاعر با این سه واژه کلیدی به بیان چه مطلبی پرداخته است. و چرا شاعر به باد صبا جان بخشیده است. او با این واژه ها و آرایه مورد نظر به دنبال چیست؟ این گونه تجزیه و تحلیل و مشخص نمودن واژه های کلیدی می تواند ما را به مفاهیم نزدیک کند . به یاد داشته باشیم که به هر واژه و جمله با نگاهی کارشناسانه و عمیق باید نگریست که اگر چنین نباشد راه به جایی نخواهیم برد . دل زده از هر واژه و شعری ؛ عطای ادبیات را به لقای آن می بخشیم.
در پایان باز هم تاکید می کنم از دل و جان برای ادبیات شیرین فارسی وقت بگذارید و درک و فهم خود را در وادی آن به پختگی برسانید. از عادت دادن خود به مطالعه آثار ادبی داخل و خارج کتاب های درسی هم نهراسید که این کار عین فرهیختگی است.
با این که جای دادن بحث مورد نظرمان در این چند سطر بسیار مشکل بود اما به قول اخوان { هیچ ، هم چون پوچ عالی نیست. }
یک خبر خوب برای داوطلبان کنکور 89
همایش ادبیات فارسی
ویزه کسب 100 درصد در کنکور
همایش ادبیات فارسی با تدریس محی الدین ظاهری در سراسر کشور
بخش های مختلف همایش ادبیات کنکور
1) دوره کامل و خلاصه کردن موضوعات
2) مشخص کردن موضوعات مهم و پرتکرار و بررسی تست های کنکور (داخل و خارج)
3) شیوه سریع انتخاب روش در حل تست ها
4) بررسی اشکالات و بی دقتی های متداول دانش آموزان
5) بررسی دام های موجود در تست ها
6) بررسی گلوگاه های وقت گیر در مطالعه ادبیات و حل تست
و خلاصه مهندسی کردن مکانیزم پاسخگویی در تست ها برای سرعت عمل بیشتر
افرادی که نمی توانند در همایش شرکت کنند می توانند جزوات این کلاسها را با قیمت مناسب
تهیه کنند. تلفن تماس جهت تهیه جزوات ادبیات 09126335186
وبلاک رسمی استاد محی الدین ظاهری
http://zaheri-konkoor.blogfa.com